Els van der Heijden

Reisbegeleider SUMMUM.nl, 49 jaar

...is door onze reizigers verkozen tot reisbegeleider van het jaar. Ze was heel even in Nederland: tijd dus voor een interview!

Het klinkt cliché, maar ik heb een passie voor reizen. Ik vond de uitwisselingsprojecten op de middelbare school al geweldig. Toen ik 30werd nam ik een sabbatical year. Ik wilde naar Egypte. En omdat ik ook duikinstructrice ben, kon ik reizen en werken mooi combineren. Ik trok een half jaar uit om alles te regelen en mijn baan hier in Nederland op te zeggen. In Egypte besloot ik met een Nederlandse vriendin een reis door Zuid-Afrika te maken. Maar mijn vriendin zei op het laatste moment af. Toen ben ik alleen gegaan. 

De reisbegeleidster ging door haar enkel en vroeg mij toen of ik de reis niet wilde begeleiden. Ik was direct verkocht. En ik heb daarna meteen gesolliciteerd. Ik ben begonnen als reisbegeleidster in Egypte en in 2001 werd ik dat in Zuid-Afrika, bij SUMMUM.nl. Reisbegeleider zijn is een kwestie van lef hebben. Gewoon doen. En gaan voor wat je leuk vindt. Na Zuid-Afrika heb ik in Kenia begeleid en nu heb ik helemaal gekozen voor Tanzania.

Je bent door onze reizigers uitgeroepen tot reisbegeleider van het jaar. Wat betekent dat voor jou?

Waardering voor mijn werk! Mensen moeten na een reis met een goed gevoel naar huis gaan. Daar doe ik alles aan. Dan is het leuk dat je van de reizigers terug krijgt dat ze je een goede reisbegeleider vinden. Het mooie van mijn werk is dat je erg betrokken bent bij de reizigers. Elke groep is anders. Je hebt nooit twee keer dezelfde soort groep. En het is heel persoonlijk werk. Lekker met de hele groep naar een lokale bar om daar te barbecueën, lekker een biertje erbij, muziek. Dat maakt het extra leuk.

 Wat houdt het vak reisbegeleider voor jou in?

Als reisbegeleidster bén je er voor de mensen. In welke vorm dan ook. Vanaf het moment dat ze landen, tot aan hun vertrek. Je geeft de reizigers vertrouwen en dat maakt dat ze echt op vakantie zijn. Ik bied vastigheid. Natuurlijk heb ik ook vaste taken: transport regelen, controleren of de tenten in orde zijn, met de kok overleggen. Organiseren, dat is het sleutelwoord. En het allerbelangrijkste is dat je er in noodsituaties bent. Als een man middenin de nacht overstuur raakt omdat het te donker is, moet je er zijn. Als een vrouw een verschoven rugwervel heeft, moet je met haar naar het ziekenhuis. Dan regel je voor haar reispartner een goed onderkomen en onderhoud je het contact. Je bent er altijd.

Ook voorbereiding is een essentieel onderdeel van het vak. Ik print alles van te voren. Zo weet ik iets meer over de groep die gaat komen. Ik maak overal lijstjes van. Wie gaat op welke excursie mee? In welke hotels zitten we, wie slaapt er in welke kamer? Ik overleg ook altijd even met de chauffeur.

Hoe ziet jouw werkdag er uit?  

Een dag in de Serengeti verloopt als volgt: ’s ochtends staan we vroeg op. Ik loop de briefing nog even door met de reizigers en dan gaan we ontbijten. Na het ontbijt verdeelt de groep zich over een aantal Landrovers. We houden contact via de radio en gaan op zoek naar leeuwen, luipaarden, zebra's en krokodillen in het Serengeti National Park. Heerlijk om te zien hoe mensen genieten als ze het eerste dier zien. Na de tour door het park krijgt iedereen de tijd om op eigen houtje informatie te verzamelen in het bezoekerscentrum. Daarna gaan we terug naar de camping om te lunchen. Na de lunch gaan we op safari nummer 2. We eten ’s avonds samen op de camping en bespreken de dag. Echte reisdagen zien er anders uit. Dat is vroeg ontbijten, want om 07.00 uur zijn we al onderweg.

Heb je tips voor nieuwe reizigers?  

Ja, lees de landeninformatie goed door. En doe dat niet alleen via internet, want dan zie je door de bomen het bos niet meer, maar koop een boek en ga daar met een glas wijn eens lekker voor zitten. Dan weet je bijvoorbeeld dat je een verrekijker mee moet nemen en een goede camera. En geschikte kleding. Niet alleen voor op safari, maar ook voor het geval je in islamitische gebieden rondloopt. Dan zijn hotpants niet zo handig. Zorg ook altijd voor zonnebrandcrème en een hoedje. Drink op reis veel water en pas op met etenswaren. Heb je geen zakmes? Koop er dan meteen een en ga niet van huis zonder zaklantaarn!

En wat zijn voor jou de hoogtepunten van de reis? 

Dat is moeilijk kiezen! Het is eigenlijk een aaneenschakeling van hoogtepunten. Masamara is prachtig. Onlangs ben ik naar Lake Natron geweest en naar Lesotho, waar een Nederlands echtpaar een project heeft opgezet. Mijn favoriete smaakmakers zijn het bezoek aan de lokale stammen bij Lake Eyasi en de koffietour. Maar mijn absolute topper is zonder twijfel Lake Nakuru. Daar heb je alles: indrukwekkende natuur, mooie lichtval en prachtige flamingo’s.

Vertel eens iets over het Afrikaanse eten, de accommodaties, de veiligheid en de reis in het algemeen.

Het eten in Afrika is heel erg goed! Mensen maken zich daar vaak zorgen over, maar dat is niet nodig. Overal is het prima. Als het gaat om de accommodaties, dan verschilt dat per land. Kenia is heel toeristisch en dus ook afgestemd op toeristen, maar Tanzania staat wat dat betreft nog in de kinderschoenen. Zanzibar is wel erg in ontwikkeling en dat heeft natuurlijk invloed op de accommodaties. Reizen door Oost Afrika is veilig, zolang je je maar aan de spelregels houdt. Die veiligheid probeer ik als reisbegeleider natuurlijk ook te waarborgen: voor het donker binnen zijn en niet te koop lopen met waardevolle spullen. En  op de markt geef ik ook altijd een tip: koop een kilo tomaten. As kinderen dan lopen te leuren om geld, hou je de tomaten omhoog en zeg je: ”I live here!”.

De reis is intensief, maar goed te doen. 15 dagen om deze rondreis te maken is natuurlijk wel pittig. Mensen vinden het niet erg, maar vaak is er op de 10^e dag wel een dipje. Dat is de volgende dag weer weg, hoor. We houden een redelijk tempo aan zodat we in een relatief korte periode zo veel mogelijk kunnen zien. Maar daardoor is er niet veel tijd voor jezelf. De ervaring leert dat de meeste mensen het prettig vinden dat er een programma voor ze klaar ligt.

SUMMUM.nl reist naar alle hoogtepunten van de wereld. Welke staan er nog op jouw lijstje?

Op één staat Indonesië, de Borobudur en de Sunda eilanden. Op de tweede plaats staan de Galapagos eilanden. En op de derde plaats Costa Rica. Maar eerst ga ik naar IJsland, want met deze titel heb ik tickets naar Reykjavik gewonnen. En dan weer zo snel mogelijk naar Tanzania!